Quinten Peelen

‘De culturele sector is hechter geworden’

Na de paniek en de verlamming van de lockdown ziet Quinten Peelen de levenslust van de culturele sector in en om Utrecht weer opleven. Er bruisen nieuwe ideeën.

“Het is natuurlijk een ramp, maar Utrecht staat relatief wel goed voorgesorteerd. De culturele sector is hechter geworden. Zeker ook de kunstensector. De HKU richt zich meer op Utrecht. Het Centraal Museum heeft oog voor Utrechtse kunstenaars. BAK is beter aangesloten. En bij de gemeente Utrecht is ruimte voor makers en talentontwikkeling weer terug in het vaandel.”

Utrechtse synergie

Voorbeelden? “Ontwikkelingen in het Werkspoorkwartier en ook op het Berlijnplein gaan hard. Je vindt er steeds meer ‘Utrechtse synergie’, resulterend in vaak atypische samenwerkingen en kruisbestuivingen. Dat kan pas echt van de grond komen als je elkaar kent. Bij de beeldende kunsten speelt Art Utrecht een belangrijke, verbindende rol. Zo is Art Meat nu voor de elfde keer georganiseerd en zagen we aan de pop-up in het voormalige pand van boekhandel Broese hoe ook meer zichtbaarheid voor de kunsten gecreëerd kan worden.” 

Nieuwe lijnen, minder versplintering

Bij zijn afscheid van de Utrecht Development Board maakt Quinten Peelen de balans op van de afgelopen vier jaar. Aan zijn ronde vergadertafel in het K.F. Hein Fonds-kantoor aan de Maliesingel: “Ik begon bij UtrechtDB ongeveer tegelijkertijd met mijn overstap van de podiumkunsten – ik was directeur van het Liszt Concours - naar het K.F. Hein Fonds”, realiseert hij zich. Dat leidt hij sinds 2016.

“Ik trof een versplinterde kunstwereld in Utrecht aan. Schokkend was dat Spectrum, een collectief van kunstenaars in Overvecht, zomaar uit elkaar viel. De lijnen bleken te lang. Daarna zijn wel weer veel en ook kortere nieuwe lijnen ontstaan. Je weet uiteindelijk nooit wie waaraan begonnen is, maar ons manifest Ruimte voor Makers van de Utrecht Development Board heeft zeker iets in beweging gezet.”

In zes weken tijd nieuw fonds  

De Corona-tijd versnelde de positieve ontwikkelingen, ziet Peelen. “Corona maakt dingen mogelijk die heel moeilijk leken. Zo hebben wij in zes weken tijd met zeven partijen het Cultuur Innovatiefonds Provincie Utrecht uit de grond getrokken, als in een pressure cooker. Een typisch Utrechts fonds. Dat wil zeggen: altijd zoeken naar synergie, water bij de wijn doen. Met drie publieke en vier private partijen, een mean-and-lean fonds opzetten, waarbij iedereen zei: we gaan het niet ingewikkeld maken. Geen moeilijke formulieren invullen, geen lange projectvoorstellen schrijven. Nee, een pitch vragen we. Een filmpje, iets zingen voor mijn part, kies maar hoe je je plan presenteert.”

Over grenzen heen

Het half juli gepresenteerde fonds omvat in eerste aanleg een half miljoen euro, met uitzicht op verdubbeling bij grote belangstelling. Voorwaarde: de plannen moeten vernieuwend zijn, met samenwerking over grenzen van cultuursectoren heen waarbij regionale samenwerking aangemoedigd wordt. Dus bijvoorbeeld een samenwerking tussen festivals en een mediabedrijf. Of tussen een collectief van makers en een erfgoedinstelling. Of een podium en een bedrijf gespecialiseerd in digitale technologie.

Meer waardering voor het lokale

Quinten Peelen kijkt scherp om zich heen. Hij ziet dat ‘Corona’ de waardering voor het lokale heeft doen groeien. “In TivoliVredenburg treden nu veel Utrechtse artiesten op, met succes. Er waren bewegingen al op gang gekomen, en die zijn versneld. Ook de belangstelling voor de natuur neemt toe. Ik wandel en fiets zelf ook meer. Het leven wordt meer Zen als we alle afleiding en ruis wegfilteren. Ik hoop dat het zo blijft: reizen zorgt wel voor inspiratie, maar het hoeft niet zoveel en zo ver. Goed dat belasting op vliegen omhooggaat, we leven in een andere tijd nu.”

Zoeken naar ruimte

Ruimte is een centraal woord waarop de K.F. Hein Fonds-directeur herhaaldelijk terugkeert. Binnen en buiten de stad, maar toch dichtbij, zoeken culturele bewegingen naar ruimte, signaleert hij. “Letterlijk. Ik was in juli in het openlucht-amfitheater van Cabrio in de Soesterduinen. Daar mogen ruim 200 mensen tegelijkertijd naar muziek luisteren, voorstellingen zien. Hoe mooi kan dat buiten zijn. Op zichzelf niets nieuws, maar het vindt wel veel meer waardering”.

Mislukken mag

“Zo ben ik ook nieuwsgierig wat virtual reality gaat betekenen in relatie tot live ervaringen. Er kunnen nieuwe fenomenen ontstaan. Een omslag, zoals vroeger gebeurde. Eerst was een voorstelling alleen op een toneel te zien, maar daar was ineens datzelfde theaterstuk op film. Ik denk dat we een tijd ingaan van experimenteren, nieuwe vormen. En delen, heel Utrechts, zoals onze stadspatroon Sint Maarten dat voorleefde.

Ik bedoel delen via open source of fysiek. Kijk naar de Werkspoorkathedraal die met bierbrouwer De Leckere het terras uitbreidt, een zandstrand erbij maakt. Andere horeca-ondernemers, krap in de binnenstad, zijn uitgenodigd dit terras ook te gebruiken. De culturele sector is vast ook meer dan welkom. Aan alle experimenten koppel ik ook het trefwoord ‘mislukken mag’.”

Meer interviews

12-09-2014 | "Stimuleren en verbinden'" - Robert Koch
08-10-2014 | "UDB opent deuren" - Wilma Heideman
24-11-2014 | "UDB stimuleert sociaal ondernemen" - Cas van Arendonk
17-02-2015 | "Onafhankelijk legt de UDB contacten" - Nicoline Meijer
01-03-2016 | "Nu kan het nog" - Maarten van Bottenburg
09-03-2016 | "Meer eenheid in de stad" - Steven de Waal
24-03-2016 | "Utrecht gezond houden" - Mirjam van Velthuizen
24-03-2016 | "Utrecht is een warme stad" - Eric van Dorp
22-07-2016 | "Hoe Utrecht kan profiteren van kunstenaars" - Jeroen Hermkens
07-01-2017 | "Meer Utrechts ontwerp in de stad" - Quinten Peelen
07-01-2017 | "Leefbaar, gezond en uitdagend" - Richard Kraan
11-12-2017 | "‘Hoog’ en ‘laag’ onderwijs moet uitgebannen" - Kees Rutten
19-11-2018 | “Bewegen en sport in de buurt verdienen aandacht en geld” - Jan Willem Maas
25-05-2020 | ‘Besluit snel maar sta open’ - Remco van Lunteren
29-07-2020 | "De culturele sector is hechter geworden" - Quinten Peelen


UDB missie » Interviews » Quinten Peelen

Quinten Peelen

Duwen en trekken achter de schermen

Hoe kijkt Quinten Peelen terug op zijn tijd bij UtrechtDB? Hij vertrekt omdat hij enerzijds ruimte wil maken voor jong en nieuw UtrechtDB-talent en anderzijds tijd zoekt voor nieuwe dingen.

“K.F. Hein Fonds en UtrechtDB lijken op elkaar; wat zij doen is vaak onzichtbaar. Wij moeten allebei projecten laten zien, die we heel duidelijk markeren. Projecten die symboliseren wat we doen. Want er gebeurt door ons het nodige achter de schermen. Wij duwen, trekken, pleiten, verbinden, stellen mensen aan elkaar voor. Het is verbazend hoe vaak UtrechtDB mensen bijeenbracht, van wie we dachten dat ze al lang zouden samenwerken. Waarom kennen zij elkaar niet, zeiden we dan achteraf verbaasd.”

Bevlogen mensen

“Zo ben je een stille kracht die mensen samenbrengt, ideeën losmaakt. Het duurt soms een tijdje voordat die ideeën landen en je weet ook niet altijd waar het eerste sprankje van dat idee is geboren. Van de Utrechtse kunstenaars die in de nieuwe Bibliotheek Neude werk hebben mogen maken en nu ook in TivoliVredenburg weet ik dat we hun kansen vanuit UtrechtDB hebben aangezwengeld. Wat je nodig hebt in een stad zijn bevlogen mensen die een idee oppakken. Dat zijn mensen van de Utrecht Development Board maar evengoed de Bibliotheek-directeur die het idee van Utrechtse kunstenaars gelijk oppikte.”

“Natuurlijk hoef je niet altijd zichtbaar te maken wat jij voor de stad hebt gedaan. Het gaat er ook niet om, dat je jezelf op de borst klopt. Wel om het in de schijnwerper zetten van bijzondere mensen. Mensen met ideeën die het verdienen te worden gezien en gehoord.”

07-01-2017 | "Meer Utrechts ontwerp in de stad" - Quinten Peelen